رژیم غذایی شگفت‌انگیزی که می‌تواند خطر ابتلا به زوال عقل را تا ۲۵ درصد افزایش دهد

مردم مدت‌هاست که دریافته‌اند رژیم غذایی سرشار از سبزیجات می‌تواند برای سلامت قلب مفید باشد. محققان اکنون در حال بررسی این موضوع هستند که چگونه همین انتخاب‌های غذایی ساده بر مغز تأثیر می‌گذارند، به ویژه در مورد اینکه چگونه این کار ممکن است با کاهش خطر ابتلا به بیماری آلزایمر و زوال عقل مرتبط باشد. از آنجا که بیماری‌های قلبی و سلامت مغز مسیرهای مشترکی دارند، رژیم‌های غذایی که از سیستم قلبی عروقی شما محافظت می‌کنند، ممکن است از عملکرد شناختی شما نیز محافظت کنند.

با  این حال، صرفاً اجتناب از گوشت، رژیم غذایی سالم را تضمین نمی‌کند. تحقیقات گذشته اغلب تمام رژیم‌های غذایی گیاهی یا وگان را بدون بررسی ارزش غذایی واقعی غذاهای مصرفی، در یک گروه قرار می‌دادند. یک رژیم غذایی پر از نوشابه‌های شیرین‌شده با شکر و غلات تصفیه‌شده از نظر فنی گیاهی است، اما می‌تواند فاقد مواد مغذی مورد نیاز مغز شما باشد.

برای درک بهتر، محققان اخیراً یک مطالعه در مقیاس بزرگ انجام دادند تا ببینند دقیقاً چگونه کیفیت غذاهای گیاهی بر خطر ابتلا به زوال عقل در طول زمان تأثیر می‌گذارد. نتایج در Neurology ، مجله پزشکی آکادمی مغز و اعصاب آمریکا منتشر شده است.

مطالعه بر روی رژیم غذایی چگونه انجام شد؟

برای بررسی ارتباط بین رژیم غذایی و سلامت مغز، محققان داده‌های مطالعه‌ی چند قومیتی را تجزیه و تحلیل کردند. این پروژه‌ی عظیم بیش از ۹۲۰۰۰ نفر از افراد تحت پوشش بیمه‌ی درمانی مدیکر بین ۴۵ تا ۷۵ سال را پیگیری کرد. شرکت‌کنندگان عمدتاً در هاوایی و کالیفرنیا زندگی می‌کردند و پنج پیشینه‌ی متنوع را نشان می‌دادند.

محققان برای ارزیابی رژیم‌های غذایی، تیم تحقیقاتی میزان مصرف غذا را با استفاده از سه سیستم امتیازدهی مجزا بر اساس 16 گروه غذایی طبقه‌بندی کردند:

شاخص کلی رژیم غذایی گیاهی (PDI): این شاخص، میزان مصرف کلی تمام غذاهای گیاهی را بدون در نظر گرفتن کیفیت تغذیه‌ای آنها اندازه‌گیری می‌کند.

شاخص رژیم غذایی گیاهی سالم (hPDI): این شاخص بر مصرف غذاهای سرشار از مواد مغذی مانند غلات کامل، میوه‌ها، سبزیجات، روغن‌های گیاهی، آجیل، حبوبات و چای یا قهوه تأکید دارد.

شاخص رژیم غذایی گیاهی ناسالم (uPDI): این شاخص بر ردیابی مصرف اقلام کم‌ارزش غذایی مانند غلات تصفیه‌شده، سیب‌زمینی سرخ‌کرده، آب‌میوه و قندهای افزوده تمرکز دارد .

برای هر سه شاخص، مصرف محصولات حیوانی منجر به نمرات پایین‌تر شد.

با مقایسه این نمرات رژیم غذایی با ادعاهای مدیکر برای تشخیص زوال عقل در طول میانگین تقریباً ۱۱ سال، محققان می‌توانند ارتباط کیفیت غذا با سلامت مغز در درازمدت را ترسیم کنند.

این مطالعه چه چیزی را نشان داد؟

یافته‌ها ارتباط روشنی بین کیفیت رژیم غذایی گیاهی و خطر ابتلا به زوال عقل نشان می‌دهند. شرکت‌کنندگانی که بیشترین میزان مصرف غذاهای گیاهی را داشتند (بالاترین PDI)، در مقایسه با افرادی که کمترین میزان مصرف را داشتند، ۱۲٪ کمتر در معرض خطر ابتلا به زوال عقل بودند. کسانی که از نزدیک یک رژیم غذایی گیاهی سالم را دنبال می‌کردند (بالاترین hPDI)، ۷٪ کاهش خطر را تجربه کردند. برعکس، افرادی که بیشترین میزان مصرف غذاهای گیاهی ناسالم را داشتند (بالاترین uPDI)، ۶٪ افزایش خطر را تجربه کردند.

این  مطالعه همچنین بررسی کرد که چگونه تغییر رژیم غذایی در طول یک دوره 10 ساله بر مغز شما تأثیر می‌گذارد. شرکت‌کنندگانی که کاهش زیادی در مصرف غذاهای گیاهی «سالم» خود تجربه کردند، شاهد افزایش 17 درصدی خطر ابتلا به زوال عقل بودند. در همین حال، کسانی که مصرف غذاهای گیاهی ناسالم خود را به شدت افزایش دادند، افزایش 25 درصدی خطر را تجربه کردند.

محققان هنگام تجزیه و تحلیل گروه‌های غذایی خاص، خاطرنشان کردند که کاهش زیاد مصرف غلات کامل، روغن‌های گیاهی، آجیل و چای یا قهوه با ۱۱ تا ۱۵ درصد افزایش خطر همراه است. خوردن قندهای افزوده بیشتر مستقیماً با ۱۲ درصد افزایش خطر مرتبط بود. جالب توجه است که کاهش مصرف تخم مرغ نیز با ۱۲ درصد افزایش خطر همراه بود، که نشان می‌دهد برخی از محصولات حیوانی هنوز هم ممکن است مزایای محافظتی داشته باشند.

محدودیت‌ها

اگرچه این مطالعه بینش‌های ارزشمندی ارائه می‌دهد، اما محدودیت‌هایی نیز وجود دارد که باید در نظر گرفته شوند. اولاً، محققان برای شناسایی موارد زوال عقل به ادعاهای صورتحساب‌های بیمه درمانی اتکا کردند. اگرچه این سوابق عموماً قابل اعتماد هستند، اما ممکن است برخی از تشخیص‌ها را از دست بدهند یا نتوانند زیرگروه دقیق زوال عقل را به طور کامل ثبت کنند.

این موضوع چگونه در زندگی واقعی صدق می‌کند؟

این یافته‌ها نشان می‌دهد که انتخاب برچسب «گیاهی» یا «گیاه‌خواری» به طور خودکار از مغز شما محافظت نمی‌کند. شما می‌توانید یک رژیم غذایی کاملاً عاری از محصولات حیوانی داشته باشید، اما همچنان کربوهیدرات‌های تصفیه‌شده، نوشیدنی‌های شیرین‌شده با شکر و سایر غذاهای فوق فرآوری‌شده را انتخاب کنید. داده‌ها به وضوح نشان می‌دهند که خوردن این غذاهای گیاهی ناسالم با خطر بالاتر زوال شناختی همراه است.

برای حمایت از سلامت مغز خود، باید به شدت بر کیفیت غذا تمرکز کنید و گزینه‌های سرشار از مواد مغذی را انتخاب کنید. برای دیدن فواید، نیازی به حذف تمام محصولات حیوانی ندارید. در عوض، غذاهای گیاهی کامل را در وعده‌های غذایی روزانه خود در اولویت قرار دهید. به عنوان مثال، یک نان شیرینی با آرد سفید تصفیه شده و ژله را با یک کاسه بلغور جو دوسر با گردو و انواع توت‌ها جایگزین کنید تا به شما در مصرف غذاهای گیاهی سرشار از مواد مغذی بیشتر کمک کند. این مطالعه نشان می‌دهد که ایجاد این تغییرات مثبت در رژیم غذایی، حتی در اواسط تا اواخر بزرگسالی، ممکن است خطر ابتلا به زوال عقل را کاهش دهد.

نکات کلیدی:

یک رژیم غذایی گیاهی سرشار از مواد مغذی ممکن است خطر زوال عقل را کاهش دهد، در حالی که غذاهای گیاهی ناسالم آن را افزایش می‌دهند.

غلات کامل، آجیل و سبزیجات از سلامت مغز حمایت می‌کنند؛ قندهای افزوده و غلات تصفیه‌شده خطر زوال عقل را افزایش می‌دهند.

محصولات حیوانی با مصرف متعادل، مانند تخم مرغ، در صورت ترکیب با غذاهای گیاهی، می‌توانند فواید محافظتی برای مغز داشته باشند.

منبع: Eatingwell