سلول های انسان مرگشان را به دیگر سلول ها اطلاع می دهند

دانشمندان اخیراً نشان دادهاند که سلولهای بدن ما در لحظهٔ مرگ، فقط خاموش نمیشوند؛ آنها آخرین انرژیشان را خرج یک رفتار تکاندهنده میکنند: ارسال پیامهای بازسازی. وقتی یک سلول قلب، پوست یا حتی سلولهای عصبی به پایان عمرش نزدیک میشود، موجی از مولکولهای سیگنالدهنده آزاد میکند؛ چیزی شبیه یک فریاد بیصدا که به زبان زیستشناسی به سلولهای اطراف میگوید: «من دارم میمیرم، ولی شما باید زنده بمانید و خودتان را تقویت کنید.»
پژوهش تازهٔ دانشگاه ایالتی آریزونا نشان میدهد که این پیامها فقط هشدار نیستند؛ چکمهٔ ترمیم را هم پا سلولهای سالم میکنند. وقتی سلولی میمیرد، مولکولهایی مانند ATP و فاکتورهای پروتئینی خاص آزاد میکند که باعث میشود سلولهای اطراف وارد حالت «بیدارباش ترمیمی» شوند. نتیجه این است که مقاومت سلولهای سالم بالا میرود، سرعت تقسیم و بازسازی بافت افزایش مییابد، جریان خون موضعی تغییر میکند، و حتی بخشهایی از سیستم ایمنی برای کنترل آسیب فعالتر میشود. این یعنی مرگ یک سلول، نوعی «فداکاری بیولوژیک» است که از مرگ دستهجمعی جلوگیری میکند.
اهمیت این کشف فراتر از یک پدیدهٔ زیستی عجیب است؛ اگر بتوان این پیامهای نهایی را دستکاری کرد، پزشکی وارد عصر جدیدی میشود.
فرض کن بتوانیم این پیامها را در مغز فعال کنیم تا سلولهای اطراف سریعتر بازسازی شوند و سرعت تخریب در آلزایمر کاهش یابد. یا بتوانیم پیامهای مرگ سلولهای قلب را تقویت کنیم تا بعد از سکته، بافت قلب سریعتر ترمیم شود. حتی دانشمندان مطرح کردهاند که کنترل این شبکهٔ سیگنالدهی شاید کلیدی برای کندکردن روند پیری بافتها باشد. سلولها در سکوت، آخرین لحظهٔ زندگی را تبدیل به فرصت ترمیم میکنند—و تازه داریم میفهمیم چقدر از این هوش پنهان بدن بیخبر بودهایم.
منبع:sciencealert
